Temmuz ayının ortalarında Salihli’nin bağları, üzüm sezonunun ritmine kapılmış durumda. Bağ bozumu, bu yıl da üreticiler için hem bir umut hem de belirsizlik kaynağı. Salihli’nin bereketli topraklarında başlayan bağ bozumu, her zamanki gibi üreticiler için hem kutlanacak bir olay hem de ekonomik bir sınav niteliğinde.
TİM’in 2026 üzüm fiyatları verileri göz önüne alındığında, üreticilerin maliyet hesapları bu yıl daha da önem kazandı. 2026 sezonu için açıklanan fiyatlar, kilogram başına 12,50 TL olarak belirlenirken, bu fiyat aralığı üreticinin yüzünü güldürmedi. Geçtiğimiz yıl 11 TL olan fiyatların ancak küçük bir artış göstermesi, artan maliyetlerle birleşince, üreticiler için pek de tatmin edici bir tablo çizmiyor.
Salihli’nin en köklü üreticilerinden biri olan Mehmet Ali Bey, “Her yıl artan girdi maliyetleri karşısında bu fiyatlar maalesef bizi tatmin etmiyor. Gübre, ilaç, işçilik derken masraflar katlanıyor. Üzüm fiyatlarının da bunlarla orantılı artmasını beklerdik” diyerek durumu özetliyor. Onun gibi birçok üretici, açıklanan fiyatların maliyetleri karşılamadığı görüşünde birleşiyor.
TİM’in açıkladığı verilere göre, bu yıl ihracat beklentisi de oldukça yüksek. Ancak, iç piyasa fiyatlarının bu denli baskı altında olması, üretici motivasyonunu olumsuz etkiliyor. Salihli Ziraat Odası Başkanı Ahmet Çakır, “İhracatta rekabetçiliği artırmak için iç piyasa fiyatlarının bir noktada kalması isteniyor. Ancak bu dengeyi üreticiyi mağdur etmeden kurmak şart” diye ekliyor.
Bağ bozumu döneminde, üzümün niteliği ve piyasada gördüğü rağbet de önemli faktörlerden biridir. Bu yılki iklim koşulları, üzüm kalitesini olumlu etkilemiş gibi görünse de, kuraklık endişesi ve sulama maliyetleri de üreticinin belini büküyor. Özellikle Gediz Nehri çevresinde meydana gelen su kesintileri, üzüm bağlarının verimliliğini tehdit eden unsurlar arasında yer alıyor.
Üzüm alım merkezlerinden biri olan Salihli Ticaret Borsası’nda da hareketlilik gözleniyor. Alıcıların fiyat politikaları doğrudan üreticinin cebine yansıdığı için, borsa verileri bu dönemde daha da önem kazanıyor. Beklentiler, fiyatların daha yukarı çekilmesi yönünde.
Ekonomist Dr. Selin Yılmaz, “Piyasa dinamikleri ve TİM’in belirlediği rakamlar arasında sıkışan üretici, sürdürülebilir bir tarımsal kalkınma modeli arıyor. Yeni teknolojilere yatırım, devlet teşvikleriyle desteklenmeli” diyerek çözüm önerileri sunuyor.
Salihli’de bağ bozumunun ilk günlerinden itibaren geleneksel bağ ziyaretleri de başladı. Yöre halkı, her zamanki gibi bağ bozumu etkinliklerinde buluşarak hem üzüm topluyor hem de bu süreçte dayanışma örnekleri gösteriyor. Ancak, üreticinin yüzünü güldürecek asıl gelişme, fiyatların üretim maliyetlerini karşılaması olacak.
Önümüzdeki haftalarda fiyatların yeniden değerlendirilmesi ve gerekirse piyasa koşullarına göre ayarlanması bekleniyor. Bu durum, hem üretici hem de tüketici açısından dengeli bir piyasa yaratabilir. Sonuç olarak, ülke ekonomisinin bel kemiği olan tarım sektörü, ancak çiftçinin emeğinin karşılık bulmasıyla daha da güçlenecek.
Salihli’nin bağları, bu sezon da umutla ve belirsizliklerle dolu. Üzüm fiyatlarının, maliyetler ve küresel piyasa dinamikleriyle uyumlu hale getirilmesi, tüm sektörü ilgilendiren bir çözüm olarak bekleniyor. Üreticinin umudu, piyasanın dengelenmesi ve emeğinin karşılığını alması yönünde.
— Selma Gedik · Köşe yazarı
Yorum Yap