Manisa’da Gıda Fiyatlarının Yüksekliği: Üreticinin ve Tüketicinin Ortasında Sıkışan Bir Şehir

Manisa çarşısında bu hafta, sabahın erken saatlerinde bile pazar tezgâhlarının önü eskisi kadar kalabalık değildi. Saruhanlı’dan gelen kavun üreticisi Mehmet Yılmaz, “Kavunun kilosu 35 liradan aşağıya inmiyor, ama bizim tarlada aldığımız para neredeyse geçen seneyle aynı. Mazot, gübre, ilaç… Her şey ikiye katlandı,” derken sesi yorgun. Turgutlu’nun üzüm bağlarından gelen haberler de pek iç açıcı değil; üreticiye göre girdi maliyetlerinin artışı, üzümün fiyatını tüketiciye yansıtmak zorunda bırakıyor.

Yaz sıcağının zirve yaptığı şu günlerde, Gediz Ovası’nda tarlalar sulama sırasını beklerken, üretici bir yandan da maliyet hesaplarıyla boğuşuyor. Manisa Ziraat Odası’ndan alınan bilgiye göre, bu sezon özellikle sulama ve elektrik faturalarında yüzde 40’a yakın artış yaşandı. Köprübaşı ve Salihli çevresinde konuştuğumuz çiftçiler, “Çarşıda domatesin kilosu 28 lira ama bize tarlada verilen fiyat 10 lira. Aradaki farkı anlamak güç,” diyor.

Uzmanlar, 2026 yazında Manisa’daki temel tarım ürünlerinde fiyat oynaklığının rekor seviyeye çıktığını belirtiyor. Özellikle Akhisar zeytininde, dünyadaki kuraklık dalgasının etkisiyle kilogram başına fiyatlar, temmuz başında 90 liraya kadar yükseldi. Zeytinyağı üreticileri, “Hem ihracat baskısı hem de iç piyasadaki alım gücü düşüklüğü nedeniyle zor bir sezon geçiriyoruz,” ifadelerini kullanıyor. Bu durum, sadece üreticiyi değil, il genelindeki küçük esnafı da zorluyor.

Manisa merkezde, özellikle Şehzadeler ve Yunusemre pazarlarında alışveriş yapan emeklilerle konuştuğumuzda, hemen herkesin dilinde fiyatlara yetişememe kaygısı var. “Geçen hafta papara yapmak için et alacaktım, 400 gram kıyma 120 lira olmuş. Evde bakla, patatesle idare ediyoruz,” diyor bir pazarcı kadın. Salihli’deki bakla üreticileri ise, taze alandık baklasının fiyatı yükselse de, talebin düştüğünden şikâyetçi.

Son yıllarda tarım desteklerinin azalması, Manisa’daki üreticiyi büyükşehir market zincirlerinin karşısında daha da savunmasız bırakıyor. Bölgede yıllardır tarımla uğraşan bir ziraat mühendisi, “Üretici ile tüketici arasındaki zincir çok uzun. Aracı çok, denetim yok. Fiyatı düşürecek gerçekçi bir politika yok,” diyor. Manisa’nın Gediz Havzası’nda bu yaz üreticinin tek umudu yağmurlu bir sezon ve devletin yeni destek paketleri.

Ege Bölgesi’nde tarım politikaları yeniden tartışmaya açılmış durumda. Manisa Ticaret Borsası’ndan bir yetkili, “Devletin desteği, kredi faizlerindeki düşüş ve sulama altyapısının yenilenmesi şart. Yoksa bölgedeki genç çiftçi kalmayacak; herkes şehirde iş arıyor,” diyor. Özellikle Spil Dağı eteklerindeki köylerde, tarımdan kopuşun hızlandığı ve tarla sahiplerinin yaşlandığı gözleniyor.

Gıda fiyatlarının artışı, Manisa’daki yerel mutfağı da doğrudan etkiliyor. Mesir macunu üreticileri, baharat ve şeker fiyatlarındaki artış nedeniyle bu yıl üretim miktarını azalttı. “Eskiden her evde mesir macunu kaynatılırdı, şimdi baharatı almak lüks oldu,” diyor Mesirci Ali Usta. Aynı şekilde, Demirci yaylasında geleneksel süpürge köftesi yapan kadınlar, et ve baharat maliyetinden şikayetçi.

Önümüzdeki haftalarda, Manisa’da tarım sektörünü rahatlatacak yeni bir destek paketi bekleniyor. Bakanlık yetkilileriyle temas halinde olan üretici birlikleri, doğrudan üreticiye ulaşan hibelerin artırılması ve sulama projelerinin hızlandırılması için çağrıda bulunuyor. Gediz Medya olarak sahadan aldığımız izlenim; üreticinin, kentlinin ve esnafın gözü kulağı artık sadece hava durumunda değil, Ankara’dan gelecek haberlerde. Bu yaz Manisa’da gıda fiyatları, şehrin nabzını tutmaya devam edecek gibi görünüyor.